Şirketim için uygun KPI'Lar

Bir arkadaşın sorduğu bir soru üzerine yazdığım cevabı sizlerle de paylaşmak istedim:

Küp yaklaşımında kpi’dan çok measure’lar ve dimension’lar yani ölçütler ve boyutlar önemlidir.

Öncelikle hangi sayısal değerleri (measure) takip etmek istediğinizi ve bunları ne kırılımda incelemek istediğinizi belirlemelisiniz. Buradan zaten KPI’lar üretilir sonradan.

Şöyle bir örnek vereyim.

Konu olarak satışları incelemek istiyorsunuz. Satışlarla ilgili hangi sayıları takip etmek istersiniz? Mesela şunlar olabilir:

Satış tutarı
Satış adedi
İndirim tutarı
Vergi tutarı
Nakliye tutarı
Satışın ürün maliyeti
…

Peki bunları ne açılardan incelemek istiyorsunuz? Şunlar olabilir:

Zaman
Satış organizasyonu (Mağaza? Reyon? Kişi?)
Ürün
Müşteri
Vb…

Tabii bu boyutların attribute’ları da olacaktır. Mesela ürün boyutunun bir attribute’u marka olabilir. Böylelikle satışınızı marka bazında da kırılımlı inceleyebilirsiniz.

Bu yapıyı oluşturduktan sonra bunun üzerine KPI’lar tanımlanabilir.

Mesela:

Satışın geçen sene aynı döneme göre artış oranı
Satış brüt karının ürün maliyetine oranı
İndirim oranı

Bunlarla ilgili güncel değer, hedef değer, kpi durum formülü ve kpi trend formülü oluşturabilirsiniz.

Şirketin veri ambarı yapısıyla ilgili ön analizle ana hatların çıkarılması konusunda Ralph Kimball’den The Microsoft Data Warehouse Toolkit’in ilk bölümü çok iyi fikir verebilir. Analizin nasıl bir yöntemle yapılması gerektiğini iyi anlatıyor.

KPI’lar konusunda da Philo Janus’un Pro PerformancePoint Server 2007 adlı kitabında güzel bir anlatım var.

Tekstilde kullanılan KPI’lar konusunda bir kaynak bulmak biraz zor olabilir. Bu tür kaynak listeleri ya çok profesyonel çalışan firmalar tarafından yüksek fiyatlı danışmanlıklar olarak veriliyor, ya da çok basmakalıp genel geçer listeler oluyorlar.
Şirketiniz için doğru KPI listesi ancak şirket içinde bir çalışmayla ve zamanla sağlıklı bir şekilde gelişir. Şirket kültürleri birbirinden farklı olabildiği için yabancı bir ülkede işe yarayan bir KPI sizde işe yaramayabilir. Hatta Türkiye’de aynı sektörde faaliyet gösteren iki firma için bile aynı KPI’lar geçerli olmayabilir.

Veri ambarı hazırlık sürecinden itibaren yapılacak çalışmalar KPI’ların belirlenmesini de beraberinde getirecektir.